Yusuf Ozturk

Bugün Sistem Analizi dersinin final sınavı vardı. Final soruları aşağıda:

Tüm sorular bunlar. Aslında sayısal işlemin olmadığı kolay bir sınavdı. Bakalım sonuçlar ne olacak.

Aklımda kaldığı kadarını yazıyorum. Eksikler ya da fazlalıklar olabilir.

Tamer Hoca’nın derslerini düzenli olarak takip ediyorsanız, zorlanmadan yapacağınız bir sınavdı. Notlar serbest olduğu için stres yapmanıza gerek yok. Aldığım notu da buraya yazmayı düşünüyorum :)

Klinker hattı, çimento üretim fabrikalarında kullanılan klinker üretim tesisleridir esasen. Çimento’nun ham maddesi sayılabilecek, yarı mamul bir maddedir. İçersinde kalsiyum oksit (CaO), silisyum dioksit (SiO2) gibi malzemelerin bulunduğu, dönel fırınlarda 1400 – 1500 C derece sıcaklıklara kadar pişirildikten sonra 100 C’ye soğutularak elde edilen malzemelerdir. Dönel fırınlarda yakıt olarak doğalgaz ya da kömür kullanılabilmektedir. Aşağıda mükemmel bir Klinker projesi bulunmakta. Gerçi tüm sayfalara bakacak vaktim olmadı, nedeni ise dosyanın 50 mb olması ve bağlantım nedeniyle çok yavaş açılması. Fakat en ince ayrıntısına kadar düşünülerek yapılmış bir proje olduğu belli oluyor. Klinker hattının doğaya yapacağı etkiler bile araştırılmış. Gerçi Türkiye’de araştırma yaptıktan sonra bulunan sonuçlara ne denli ciddiyetle yaklaşılıyor, söylemesi güç.

Bu arada klinker üretimi ile birlikte çimento üretimini de anlatmış, çok güzel bir animasyon daha buldum.

Animasyonun üçüncü sayfasında klinker üretimini görebilirsiniz.

Dün Matlab üzerinde eşanjör projelendirmesine başladım. Programı yazmam yaklaşık 1.5 günümü aldı. Şuan için akış yönü farketmeden, her türlü akışkan için Kd, hi ve hd değerlerini buldurabilmek mümkün. Kd’yi başlangıçta rastgele atan program, iterasyon yöntemi ile Kd’yi hi ve hd ile arasındaki bağıntıya eşitleyerek, size doğru Kd değerini ve bu değere bağlı olarak çıkan boru sayısı ve h değerlerini veriyor. Programın başından bir kesit:

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21

clc
clear
disp (' ');
disp (' ');
disp ('ESANJOR PROJELENDIRME PROGRAMI v1.1');
disp (' ');
disp (' ');
disp ('Programlama: Yusuf ÖZTÜRK');
disp ('Yıldız Teknik Üniversitesi Makina Mühendesliği Bölümü');
disp ('Termodinamik ve Isı Tekniği Anabilim Dalı');
disp (' ');
disp (' ');
disp ('Hesaplamaya baslamak icin lutfen bir tusa basiniz.. ');
pause
clc
Tog = input ('Soguk akiskan giris sicakligini (Tog) giriniz: ');
Toc = input ('Soguk akiskan cikis sicakligini (Toc) giriniz: ');
Tsg = input ('Sicak akiskan giris sicakligini (Tsg) giriniz: ');
Tsc = input ('Sicak akiskan cikis sicakligini (Tsc) giriniz: ');
sogukakiskankonum = input ('Soguk akiskan boru icinden gidecekse 1, boru disindan gidecekse 2: ');
Debi = input ('Sicak akiskan debisi (Ms) icin 1, Soguk akiskan debisi (Mo) icin 2: ');

İlerleyen akademik hayatımda kullanabilmem amacıyla kodlarımı paylaşmıyorum fakat Matlab üzerinde biraz zaman geçirerek, güzel bir eşanjör projelendirme programı yapabilirsiniz. Cidden matlab ile yapabileceklerinizin sınırı yok. Kolay gelsin.

Sistem Analizi dersinde Tamer Kepçeler hocamız ile redüktör projelendirmesi yaptıktan sonra sıra Servo Motor seçimine geldi. Acaba redüktöre göre servo motor seçimi nasıl yapılır? Bilmiyorum :) Araştıramadım henüz fakat aşağıdaki gibi bir formül var servo motor seçiminde:

Böylece istediğiniz moment ve hıza sahip servo motorun ne kadarlık bir güce ihtiyacı olduğunu bulabilirsiniz. Bu arada unutmadan, az bir güçle çok bir güç elde edilmez :)

Sistem analizi dersinde Tamer Kepçeler hocamızın verdiği değerler doğrultusunda, dişli çark üzerinde hacim hesabı yapılmıştır. Bulunan hacim, sınır değerlerini aşmayacak şekilde optimize edilerek ortaya koyulmaktadır. Matlab komutlarını aşağıda veriyorum.

Öncelikle ilk function dosyamızı yazalım.

1
2

function f=GearObjFunct(x)
f=(x(6)*(x(3)+x(1)*x(3))/2+x(7)*(x(4)+x(2)*x(4))/2+40)*5*x(5)*(x(2)*x(4)*x(7)+50);

Yukardaki function dosyasını GearObjFunct.m olarak kaydedelim. Diğer function dosyamız,

1
2
3
4
5
6
7

function [C,Ceq]=GearNonLinConstr(x)
C(1)=(400/(x(3)*x(5)))-x(6)^2;
C(2)=(400*x(1)/(x(4)*x(5)))-x(7)^7;
C(3)=40-x(3)*x(6);
C(4)=60-x(4)*x(7);
C(5)=12-x(1)*x(2);
Ceq=[];

Yukardaki function dosyasını ise GearNonLinConstr.m olarak kaydedelim. Şimdi gelelim hacmi verecek olan komutlara,

1
2
3
4
5
6

x0=[2,1.5,14,17,20,0.5,1];
LBnd=[2,1.5,14,17,20,0.5,1];
UBnd=[4,5,20,23,60,2.5,3];
A=zeros(4,7);
b=[0,0,0,0];
[x,f]=fmincon('GearObjFunct',x0,A,b,[],[],LBnd,UBnd,'GearNonLinConstr')

Peki X olarak verdiğimiz girdiler neler? Hemen onları vereyim.

GearObjFunct içersinde, dişli kutusunun hacmini verecek olan bağıntıyı yazdık. İkinci function dosyasında ise parametreler arasındaki bağıntıları belirttik. Belirttik çünkü parametreler birbirleriyle bağıntılı olduğu için, bir parametrenin değişmesi, diğer parametrelerinden de değişmesini sağlamalı. Yoksa herhangi bir şey belirtmemiş olsak, optimizasyon işlemi sırasında tek parametre değiştirilir, diğerleri ise sabit kalırdı. İşlemde ise LBnd ve UBnd ile X[Y] değerlerinin olması gereken sınırları belirttik. Örneğin X[1] değerinin 2 ile 4 arasında olmasını isteriz. Böylece optimizasyon da bu sınırlar arasında kalmış oldu. İyi çalışmalar..

Sistem Analizi dersinde işlenilen çelik çatı konstrüksiyonlarında kullanılan profiller üzerindeki kesitlerin atalet ve mukavemet momentlerini arıyorsanız doğru yerdesiniz. Aşağıdaki döküman ile bir I profil ya da U profil üzerinde nasıl eğilme momenti vs. bulabileceğinizi görebilirsiniz. Bu konu da Tamer Kepçeler hocamın talep ettiği bir ödevdir ve üzerinde son derece önemle durulması gereken bir konudur. Kolay gelsin.

Dökümanı hazırlayarak, biz öğrencilerin kullanımına sunan Uludağ Üniversitesine teşekkürler..

Flambaj kontrolü dediğimiz şey, asansör avan projelendirilmesinde kontrol amaçlı yapılan bir işlem. Bu sayfaya Tamer Kepçeler hocamızın verdiği ödev nedeniyle bir şekilde gelenler olabileceği için işlemleri açıklamıyorum. Açıklayacak olsam ödevin bir anlamı kalmaz değil mi? Size kaynak sunuyorum, oturun, düşünün, muhtemelen 7 Şubat 2009 günü derste bu size sorulacak Tamer hoca tarafından :) Hatta bence bu soru sınavda da gelebilir, benden söylemesi. Örnek olarak flambaj kontrolü aşağıdaki gibi yapılmaktadır.

Muhtemelen pek bir şey anlamadınız yukardaki işlemlerden. Bu yüzden projenin tamamına göz atsanız daha iyi olacak. Autocad’de yapılmış bir proje ile sadece hesapsal olarak ayarlanmış bir proje ekliyorum aşağıya. Biraz düşünerek okuduğunuzda, projenin nasıl yapıldığını az çok anlayacaksınız. Kolay gelsin.

Ansys üzerinde akışkanlar mekaniği ile ilgili analizler yaptırabilirsiniz. Flotran ile bu dökümantasyonda 2 boyutlu dış akış problemleri ve 2 boyutlu laminar akış problemlerine giriş yapacağız. Akışkanlar mekaniği temeliniz iyi değilse, acilen İsmail Teke hocamızın ders notlarını internette aramanızı tavsiye ederim.

Flotran modülü dökümantasyonunu aşağıdaki bağlantıdan indirebilirsiniz:

PDF dökümanını hazırladıkları için Dokuz Eylül Üniversitesine tekrar teşekkürler..

Daha önceki sistem analiziyle ilgili yazılarımda, Ansys dökümantasyonları yayınlama başlamıştım. Önceki yazıları okuyanlar bilecektir, Tamer Kepçeler hocamızın tavsiyesi üzerine Ansys programını kullanmaya başlamıştım. Ansys programı ile bir çok sistemin analizi çok kolay bir şekilde yapılabiliyordu. Şimdiki eğitim ise Ansys Workbench üzerine. Bu dökümantasyonu hazırlayan Dokuz Eylül Üniversitesi’ne teşekkürlerimi iletiyorum.

PDF formatındaki bu dökümanı, aşağıdaki bağlantıdan indirebilirsiniz: